ဧပြီလ (၁၁) ရက်နေ့ဟာ ကမ္ဘာ့ပါကင်ဆန်ရောဂါနေ့ (𝗪𝗼𝗿𝗹𝗱 𝗣𝗮𝗿𝗸𝗶𝗻𝘀𝗼𝗻'𝘀 𝗗𝗶𝘀𝗲𝗮𝘀𝗲 𝗗𝗮𝘆) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီရောဂါနဲ့ပတ်သက်လို့ ပြည်သူလူထု ပိုပြီးသတိပြုမိစေဖို့၊ နားလည်သဘောပေါက်စေဖို့နဲ့ ပါကင်ဆန်ရောဂါ ခံစားနေရတဲ့လူနာတွေကို အားပေးကူညီပေးနိုင်ဖို့အတွက် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးမှာ ကျင်းပပြုလုပ်တဲ့ နေ့ရက်အခမ်းအနားလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါ့ကြောင့် ပါကင်ဆန်ရောဂါနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အကြောင်းအရာတချို့ကို ရေးသားဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။

ပါကင်ဆန်ဆိုတာ ဘာကိုပြောတာလဲ❓

👉 ပါကင်ဆန်‌‌ရောဂါဆိုတာ အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါတစ်ခုဖြစ်ကြောင်းကို ‌၁၈၁၇ ခုနှစ်မှာ ဆေးပညာအရ ပထမဆုံးဖော်ပြခဲ့တဲ့ ဗြိတိသျှလူမျိုး ဆရာဝန်ကြီး ဒေါက်တာ ဂျိမ်းစ်ပါကင်ဆန် (Dr. James Parkinson) ရဲ့ နာမည်ကိုအစွဲပြုပြီး ခေါ်ဆိုခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

သူ့ရဲ့မွေးနေ့ ဧပြီလ (၁၁) ရက်နေ့ကို ကမ္ဘာ့ပါကင်ဆန်ရောဂါနေ့ဆိုပြီး အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့တာပါ။

ပါကင်ဆန်ရောဂါ ဆိုတာ❓

👉 ခြေတုန်လက်တုန်ရောဂါဆိုပြီး အများခေါ်နေကြတဲ့ ပါကင်ဆန်ရောဂါဆိုတာ ဦးနှောက်ထဲရှိ အာရုံကြောအစိတ်အပိုင်းတွေ တဖြည်းဖြည်း ပျက်စီးပြီးဖြစ်လာတဲ့ အာရုံကြောစနစ်ထိခိုက်တဲ့ နာတာရှည်ရောဂါတစ်ခုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဘယ်သူတွေမှာ အဖြစ်များလဲ❓

👉 လူတိုင်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် အသက် ၅၀ ကျော်နောက်ပိုင်း လူကြီးတွေမှာ အထူးသတိပြုသင့်တဲ့ အာရုံကြော‌ရောဂါတစ်ခုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဘာ့ကြောင့်ဖြစ်လဲ❓

👉 ဖြစ်တဲ့အကြောင်းရင်းကို သေချာမသိရသေးပေမယ့် မျိုးရိုးဗီဇ နဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အဆိပ်အတောက် သင့်တာတွေကြောင့် ဖြစ်ရတယ်လို့ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။

ဘာလက္ခဏာတွေ ဖြစ်လာလဲ❓

👉 ဦးနှောက်နဲ့ အာရုံကြောစနစ် တဖြည်းဖြည်း ထိခိုက်ပျက်စီးသွားတဲ့အတွက် ဒီလက္ခဏာတွေ ခံစားလာရတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

📌 လက်ချောင်းတွေနဲ့ ခြေလက်တွေ တုန်လာမယ်၊ ပိုဆိုးလာရင် ခေါင်းပါ တုန်လာမယ်

📌 လှုပ်ရှားမှုတွေတိုင်း နှေးကွေး‌လာမယ်

📌 တစ်ကိုယ်လုံးမှာရှိတဲ့ ကြွက်သားတွေ တောင့်တင်းလာမယ်

📌 ခန္ဓာကိုယ်ကို ဟန်ချက်ညီညီ မထိန်းနိုင်ဘဲ ဒယီးဒယိုင် ဖြစ်လာမယ်

📌 စကားပြောတာ၊ စာရေးတာတွေမှာ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ နှေးကွေးလာမယ်

ရောဂါဖြစ်လာရင် ဘာလုပ်ရမလဲ❓

👉 အသက် ၅၀ ကျော်လာပြီ၊ အပေါ်ကလက္ခဏာတွေ စတင်ခံစားရပြီဆိုတာနဲ့ ဆရာဝန်နဲ့ သွားရောက်တိုင်ပင် ပြသပေးပါ။

👉 ဆရာဝန်ရဲ့ ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း ပါကင်ဆန်ရောဂါအတွက် ဆေးဝါးတွေကို သေချာသောက်သုံးပေးမယ်၊ အနေအထိုင် အစားအသောက် ပုံစံ (Lifestyle) ကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲပေးမယ်ဆိုရင် Quality of Life လို့ခေါ်တဲ့ လူတစ်ယောက်ရဲ့ ဘဝအရည်အသွေး ကောင်းမွန်ပြည့်စုံစွာ နေနိုင်ပါလိမ့်မယ်။

ဘာကို ကြိုတင်သတိပြုရမလဲ❓

👉 လေ့လာတွေ့ရှိချက်တွေအရ 𝗦𝘁𝗿𝗲𝘀𝘀 လို့ခေါ်တဲ့ စိတ်ဖိစီးမှုများခြင်းဟာ ပါကင်‌ဆန်‌ရောဂါ အခြေအနေ ဆိုးရွားတာကို ပိုပြီးမြန်ဆန်လာစေပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် စိတ်ဖိစီးမှုများတာ၊ စိုးရိမ်ပူပန် သောကစိတ်များတာ၊ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းတာ ဒီလိုမျိုးကို အတတ်နိုင်ဆုံး ‌လျှော့ချပေးဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။

⚠️ပါကင်ဆန်လူနာများ သတိပြုရန်⚠️

ပါကင်ဆန်ရောဂါအတွက် ဆရာဝန်ရဲ့ ညွှန်ကြားချက်နဲ့သာ သောက်သုံးရတဲ့ဆေးတွေ (𝗟𝗲𝘃𝗼𝗱𝗼𝗽𝗮, 𝗖𝗮𝗿𝗯𝗶𝗱𝗼𝗽𝗮) ဟာ သွေးတွင်းမှာရှိတဲ့ 𝗩𝗶𝘁𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗕𝟲 ‌ပမာဏကို လျော့နည်းစေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အဆိုပါဆေးတွေကို သောက်သုံးတဲ့လူနာတွေမှာ ခြေဖျားလက်ဖျား ထုံကျဉ်ခံစားရတာမျိုးတွေ ဆက်စပ်မှုရှိကြောင်း လေ့လာတွေ့ရှိပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ပါတဲ့ဆေးတစ်မျိုးမျိုးကို ပုံမှန်မှီဝဲဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

𝗬-𝗦𝗶 𝗕𝗡𝗖 အားဆေးက ပါကင်ဆန်‌ရောဂါအတွက် ဘယ်လိုအကျိုးပြုနိုင်လဲ❓

ဝိုင်စီ-ဘီအန်စီ ‌အားဆေးမှာ ⚡️ဗီတာမင် ဘီအုပ်စု (𝐁𝟏, 𝐁𝟐, 𝐁𝟑, 𝐁𝟓, 𝐁𝟔, 𝐁𝟏𝟐) နဲ့ ⚡️ဗီတာမင်စီတို့ ပေါင်းစပ်ပါဝင်ပါတယ်။

👉𝗩𝗶𝘁𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗖

ဗီတာမင်စီဟာ ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာရှိနေတဲ့ ဘေးထွက်ပစ္စည်း ဖရီးရယ်ဒီကယ် (𝗙𝗿𝗲𝗲 𝗿𝗮𝗱𝗶𝗰𝗮𝗹𝘀) တွေကို နည်းအောင်ပြုလုပ်ပေးနိုင်တဲ့ အစွမ်းထက်တဲ့ အင်တီအောက်စီဒင့် တစ်မျိုးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဖရီးရယ်ဒီကယ်တွေ များလာရင် ‌ဆဲလ်တွေထိခိုက်ခြင်း၊ ရောင်ရမ်းခြင်းများမှအစ ခန္ဓာကိုယ်အနှံ့အပြားမှာ ရောဂါတွေကို ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။

လေ့လာစမ်းသပ်ချက်တွေအရ ပါကင်ဆန်ရောဂါ ခံစားနေရတဲ့သူတွေမှာ ဗီတာမင်စီ စားသုံး/သောက်သုံးမှုများရင် ပါကင်ဆန်ရောဂါရဲ့ လက္ခဏာတွေ သက်သာကောင်းမွန်လာတာကို ‌တွေ့ရှိရပါတယ်။

👉𝗩𝗶𝘁𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗕

ဗီတာမင် ဘီအုပ်စုဟာ မှတ်ဉာဏ်ကောင်းမွန်ဖို့နဲ့ အာရုံကြောကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။

လေ့လာတွေ့ရှိချက်တွေအရ ပါကင်ဆန်ရောဂါရှိသူတွေမှာ 𝗩𝗶𝘁𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗕𝟲 နဲ့ 𝗩𝗶𝘁𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗕𝟭𝟮 လျော့နည်း‌နေတဲ့အတွက် အဆိုပါ ဗီတာမင် ၂မျိုးကို ပြည့်မီအောင် သောက်သုံးပေးဖို့ လိုပါတယ်။

ဒါ့ကြောင့် ဝိုင်စီ-ဘီအန်စီ ‌အားဆေး (𝗬-𝗦𝗶 𝗕𝗡𝗖) ကို တစ်နေ့တစ်လုံး သောက်သုံးပေးရုံနဲ့

🔶 ဦးနှောက်နဲ့ အာရုံကြော ကျန်းမာစေဖို့အတွက် အထောက်အကူပြုခြင်း

🔶 စိတ်ဖိစီးမှုတွေကို လျော့နည်းသက်သာ‌စေတဲ့အပြင်

🔶 ပါကင်ဆန်‌ရောဂါလို အသက်ကြီးတာကြောင့်ဖြစ်လာတဲ့ နာတာရှည်အာရုံကြော ထိခိုက်ပျက်စီးတဲ့ရောဂါတွေ (𝗡𝗲𝘂𝗿𝗼𝗱𝗲𝗴𝗲𝗻𝗲𝗿𝗮𝘁𝗶𝘃𝗲 𝗱𝗶𝘀𝗼𝗿𝗱𝗲𝗿𝘀) ကို တစ်ဖက်တစ်လမ်းကနေ သက်သာစေဖို့အတွက် အကျိုးပြုစေနိုင်ကြောင်းကို ရေးသားတင်ဆက်လိုက်ပါတယ်။

𝗥𝗲𝗳𝗲𝗿𝗲𝗻𝗰𝗲

1."Can Stress Accelerate Progression of Parkinson’s Disease?" Neurology Reviews. 2017 June;25(6): 5.

2. Déry, C., Labrecque, G. and Bouchard, M., 2023. Oral Levodopa, Vitamin B6, and Polyneuropathy: A Case Series. Canadian Journal of Neurological Sciences, pp.1-2.

3. “What to know about supplements for Parkinson’s.” Medical News Today. Last medically reviewed on October 31, 2022.

#Y_SiBNC #VitaminB_Complex #VitaminC

#ဘီအန်စီ #အားဆေး #ခွန်အားပြည့်ဝ #ကိုယ်ခံအားကောင်း #လန်းဆန်းတက်ကြွ #စိတ်ဖိစီးမှုကင်းဝေး